70 lat tradycji. Inspirujemy Prowokujemy Dyskutujemy

Świat

932

Kultura

Nauka

Rok
  • 2007
  • 2008
  • 2009
  • 2010
  • 2011
  • 2012
  • 2013
  • 2014
  • 2015
  • 2016
  • 2017
Andrzej Juchniewicz

Nie(d)oceniony zmysł archiwisty

W swojej najnowszej książce Sławomir Buryła prezentuje zagadnienia związane z Holokaustem, posiłkując się prozą artystycznie niesatysfakcjonującą, zdyskredytowaną i częstokroć zapomnianą.
Marta Duch-Dyngosz

Niereligijny wymiar katolicyzmu

Instytucjonalny Kościół nie stał się czynnikiem wspomagającym procesy demokratyzujące w polskim społeczeństwie. Kościelne elity dokonały w ostatnim czasie, jak twierdzi Stanisław Obirek, abdykacji wobec idei Polaka-katolika.
Janusz Poniewierski

Stary Testament ukryty w Nowym?

Ks. Mariusz Rosik jest biblistą specjalizującym się w badaniu żydowskich korzeni chrześcijaństwa. Mówi o tym wiele jego książek – zarówno naukowych, jak i tych popularyzatorskich.
Marcin Cielecki

Myśleć Szekspirem

Gdy opada kurtyna, bohaterowie komedii greckiej zostają zdemaskowani – publiczność się śmieje, aktorzy płaczą. Bohaterowie komedii chrześcijańskiej uzyskują przebaczenie – wspólnie śmieją się publiczność i aktorzy.
Ilona Klimek

Przemilczenia i poświęcenie

Znany Plastusiowy pamiętnik czy Rogaś z Doliny Roztoki to książki, które mimo że przyniosły ich autorce sukces, stanowiły również jedno ze źródeł jej kompleksów.
Urszula Pieczek

Grzanki razowe zamiast magdalenek

Pociąg linii M to trzecia książka Patti Smith, która trafia do rąk polskich czytelników. Po wprowadzających w świat nowojorskich beatników Poniedziałkowych dzieciach oraz zbiorze miniatur Obłokobujanie otrzymujemy pozycję, którą można uznać za klaser lektur i wspomnień jednej z największych żyjących artystek rockowych.
Kirgiz wsiada do auta

Kirgiz wsiada do auta

Kirgistan to uboga i niewielka kraina, nieznana szerzej polskiemu czytelnikowi – gubi się wśród sąsiednich „stanów”, kojarzy co najwyżej z peryferiami dawnego Związku Radzieckiego.
Aldona Kopkiewicz

Zimna dziewczyna

Niewielu w Polsce wie o tym, że poeta Philip Larkin był prozaikiem – choć może są i tacy, co pamiętają „Literaturę na Świecie” z 1993 r., w której pojawiły się fragmenty jego powieści.
Dominika Kozłowska

Wściekłość i ból

Korzenie nienawiści. Moja prawda o islamie Oriany Fallaci to książka, która została wydana po śmierci autorki. Jest to redakcyjny wybór wywiadów, portretów, reporterskich opowieści, wystąpień, tekstów publicystycznych i esejów tworzonych przez kilka dekad.
Justyna Gawełko

Na ich własnej ziemi

Przewrotny tytuł książki: Na Zachodnim Brzegu bez zmian można powtarzać codziennie. Chociaż znaczna część przytoczonych w publikacji danych pochodzi sprzed kilku lat, możemy być pewni, że liczby po jednej i drugiej stronie rosną, a granica ciągle się przesuwa, uniemożliwiając zastosowanie wypracowanych wcześniej rozwiązań pokojowych.
Katarzyna Pawlicka

W mieście śmierci

Dom, którego nie było Łukasza Krzyżanowskiego ma szansę definitywnie zamknąć usta wszystkim zwolennikom mglistej narracji historycznej, w ramach której uczestnicy pogromów tracą personalia, szczególnie polskie pochodzenie.
Błażej Popławski

Wspomnienia zbrodniarza

Lektura pierwszego wydania zaginionych po procesie norymberskim Dzienników Alfreda Rosenberga daje szansę wglądu w struktury władzy i sieci powiązań elity nazistowskiej. To wstrząsające świadectwo meandrów totalitarnej polityki prowadzonej przez narodowosocjalistyczny reżim
Piotr Napiwodzki

O Kościele jako moralnej wyroczni

Hans Joas jest socjologiem, a gdy socjolog bierze się za rozważania o Kościele, dla wielu wierzących oznacza to z konieczności niebezpieczeństwo redukcji tajemnicy Kościoła i zaprezentowanie zbyt jednostronnego oblicza ludu Bożego. Nie należy jednak żywić tego typu obaw przy lekturze Kirche als Moralagentur?, bo autor najwyraźniej bardzo stara się unikać uproszczeń i łatwych schematów.
Michał Pospiszyl

Iluzjonista Carl Schmitt

W pracy o dyktaturze chodziło o dwa cele: przeprowadzenie drobiazgowej historii tytułowego pojęcia, od rzymskiej republiki przez koncepcje Bodina i Hobbesa po idee dyktatury rewolucyjnej czy proletariackiej, oraz wypracowanie takiej koncepcji państwa i prawa, która będzie zdolna dać odpór tumultom i rewolucjom.
Jacek Błach

Dwa pokoje, jedna walka

Wydawałoby się, że nie ma bardziej różnych osób niż ta dwójka: mainstreamowy światowiec Czapski i pesymista Hering, awangardowy, eksperymentalny, chcący wszystko wywracać na nice. Łączy ich jednak ta sama artystyczna potrzeba, rzecz jasna, niedosiężna: pragnienie prawdy. Brzmi to patetycznie, ale w praktyce sprowadza się do codziennej walki.
Inga Iwasiów

Sok malinowy

Autobiograficzna powieść graficzna Wandy Hagedorn i Jacka Frąsia ma świetny tytuł: Totalnie nie nostalgia. Memuar. W tym podwojonym przeczeniu zawiera się mocne zaznaczenie pozycji, z której będzie się opowiadać. Nie-nostalgia zaprasza wszystkich, którzy wolą „prawdę” o dzieciństwie w PRL-u od słodkich, zamglonych lub podkolorowanych obrazów.
Iwona Boruszkowska

Ziemia, plutopia ludzi

„Wszyscy jesteśmy mieszkańcami plutopii” – tymi słowami Kate Brown kończy swoją książkę o przemilczanej atomowej katastrofie ekologicznej, dając nam do zrozumienia, że jesteśmy obywatelami świata skażonego promieniotwórczym pierwiastkiem, uczestnikami historii naznaczonej przez ukraiński Czarnobyl, amerykański projekt Manhattan, japońską Fukushimę.
z Dianą Lelonek rozmawia Szymon Maliborski

Ćwiczenia z posthumanizmu

Na śmieciorośliny patrzę z dużą czułością, ponieważ to twory, które nie znają takiego pojęcia jak „odpad”, są znacznie bardziej zaradne niż ludzie. Zadaję sobie pytanie: czy z tych mikrośrodowisk możemy zaczerpnąć jakąś lekcję i przenieść ją w świat ludzkiego działania?
Justyn Hunia

Tarantula, czyli Boba Dylana podróż na drugą stronę lustra

Ten szalony tekst należałoby wpisać w długi (kulminujący niestawieniem się na rozdanie Nobla) ciąg wolt i ucieczek Dylana, który jak diabeł święconej wody unika przyszpilenia, przyporządkowania, uwięzienia w zastygłej formule.
Przemysław Chudzik

Stan wojenny przygodą życia

Stan wojenny nie tylko był narodową tragedią, ale też skutecznie izolował Polskę od świata.
Dawid Matuszek

Jesteś zwycięzcą!

Marcin Polak ambitnie deklaruje, że praktycznym celem jego książki jest „wytrącenie czytelnika – i siebie samego – z notorycznej huśtawki między neurotyczną ucieczką przed bezkresem a wywoływaną przezeń egzystencjalną traumą”.
Dominika Kozłowska

Zwykli muzułmanie

Nawet gdyby możliwe było przeprowadzenie poprawnego dowodu na istnienie muzułmanów, których nie można utożsamić z wyznawcami religii przemocy, nie wpłynęłoby to zapewne na poglądy wielu obywateli Europy, którzy islam traktują jako z gruntu sprzeczny z zachodnim światopoglądem.
Katarzyna Kazimierowska

Ból jak członek rodziny

„Wrócił, a ona się dziwi, chociaż spodziewała się go latami, wrócił, jakby nigdy nie ustąpił, jakby nie przeżyła bez niego ani jednego dnia, miesiąca, roku, a przecież od tamtej chwili upłynęło dokładnie dziesięć lat”.
Ilona Klimek

Nieme bohaterki

Na świecie występuje ok. 7 tys. gatunków roślin jadalnych, tymczasem większość ludzi żywi się tylko 20 gatunkami, a wielu Afrykańczyków zmuszonych jest ograniczyć swoją dietę do co najwyżej dwóch: zboża w rodzaju orkiszu i mączystego, mdłego w smaku pochrzynu.
Janusz Poniewierski

Kobietę dzielną któż znajdzie…

Przypadkowi czytelnicy zarzucają czasem niektórym księgom pamiątkowym, że są za grube, zbyt specjalistyczne (i, co za tym idzie, trudne w lekturze) oraz interesujące dla niewielkiego tylko kręgu osób.
Eliza Kącka

Czytać, żeby żyć

Lektura Życia na poczytaniu Grzegorza Jankowicza prowokuje do szperania w księgozbiorze domowym za wykorzystanym w tytule cytatem z Flauberta. Gdzie to dialogowało, z czym? Oczywiście z Moją historią czytania Alberto Manguela.
Małgorzata Szumna

Komplety z tradycji

Gajcy żył 22 lata, Bereś na zrekonstruowanie jego losów i zrozumienie twórczości poświęcił już co najmniej ćwierć wieku.
Artur Madaliński

Daleko od pełni

W Alfabetach Claudio Magris powiada, że wielkimi pisarzami są ci, których kąt widzenia wynosi 360 stopni.
Andrzej Serafin

Kłopot z wiecznością

Uwiera nas wieczność, uwiera sama już tylko możliwość nieśmiertelności. Słowo to dźwięczy pustką, którą od dłuższego czasu próbujemy wypełnić, sprowadzić jego tajemniczy sens do czegoś znanego. „Życie wieczne to nie jest jakieś inne życie – to właśnie to życie, które żyjesz”, powiada Fryderyk Nietzsche. Tropem tym idzie Piotr Augustyniak, redukując nieśmiertelność do... śmiertelności.
Łukasz Garbal

Jak pisać o działaniach SB: lubelski wzór z Sèvres

W tomie Między oporem a lojalnością. Działania SB wobec KUL na przykładzie rozpracowania prof. Jerzego Kłoczowskiego Maciej Sobieraj umiejętnie odróżnia hipotezy od ocen, wskazuje miejsca wątpliwe, kierunki dalszych badań. Potrafi oddzielić swój udział jako świadka od innych źródeł. Zadziwia precyzyjnym stawianiem granic.
Michał Jędrzejek

Zaciekawienie i opór

Książka Marty Soniewickiej mogłaby nosić ten sam tytuł co znana praca Karla Jaspersa Nietzsche. Wprowadzenie do rozumienia jego filozofii. Mamy w niej bowiem do czynienia z ambitną próbą możliwie systematycznego i klarownego wykładu wszystkich głównych pojęć używanych przez niemieckiego myśliciela.
Jakub Muchowski

Czujesz? Coś tu z nami jest

Uczucie obecności niewidocznego Gumbrecht utożsamia z dużymi pokładami nerwowości oraz brutalności, wydawałoby się, stabilnych i spokojnych lat powojennych.
Maria Kobielska

„Czy ci to czegoś nie przypomina?”

Pamięć wielokierunkowa Michaela Rothberga to jedna z najważniejszych w ostatnich latach publikacji z zakresu intensywnie rozwijających się studiów nad pamięcią. Dla badaczek i badaczy to lektura obowiązkowa, zbiór wyrafinowanych analiz i interpretacji, zarazem rekonfigurujący najważniejsze pytania stawiane na tym polu. Co jednak najważniejsze, pytania Rothberga skierowane są do tych, którzy po prostu pamiętają, a więc są użytkownikami i współtwórcami kultury pamięci.
Maciej Pawlikowski

Kończ, mistrzu

Po przeczytaniu propozycji wydawnictwa Książkowe Klimaty Sztuka powieści nauczymy się dwóch rzeczy. Po pierwsze, jeśli chodzi o natchnienie, talent i rolę artysty, to nie ma żadnych zasad ani pewników. Sekret mistrzów pozostanie ukryty i niechaj przeklęci będą ci, którzy odważyli się po niego sięgnąć. Po drugie, z kobietami nie warto rozmawiać.
Anna Marchewka

O co tyle hałasu, o co tyle zamieszania

Książka Bronki Nowickiej to opowieść o dorastaniu, dojrzewaniu, czyli o wychodzeniu z domu. Żeby jednak z niego wyjść, trzeba go opisać. Rodzinne, domowe zależności, które przedstawione są w kolejnych tekstach, odstają od sielskich wersji dzieciństwa. Trudno powiedzieć, czy mamy do czynienia z naprawdę „złym” domem, czy to wynik surowej, trzymającej się rzeczy perspektywy, przez którą wytracana jest wszelka „ładność”.
Anna Marchewka, Jerzy Illg, Jerzy Jarniewicz, Wojciech Bonowicz, Julia Fiedorczuk, Tomasz Z. Majkowski

Poezja to jest to coś do śpiewania

Porozmawiamy o tym, czym dzisiaj jest poezja i piosenka z tekstem, oraz odpowiemy na pytanie, jak rozszerzają się granice literackości. Dlaczego z takim oporem przyjmuje się, że literatura to już nie tylko drukowane książki, ale także scenariusze seriali, filmów, a literackość jest w wielu miejscach niskich? Dlaczego po przyznaniu Nagrody Nobla Bobowi Dylanowi wybuchła awantura? Wiele osób głośno powiedziało „nie” nagrodzie dla artysty rockowego, bo „to nie jest literatura” i „to nie jest poezja”. Jak Państwo się odnaleźliście w sytuacji wręcz osobistego sporu? – pyta Anna Marchewka.
Angelika Kuźniak

Miłość

W 2005 roku wzięli ślub. Oboje ponadosiemdziesięcioletni. Przyjęli podwójne nazwiska. Elwira Profé-Mackiewicz, Fortunat Mackiewicz-Profé. Wybudowali dla siebie dom. W miejscu gdzie wszystko się zaczęło.
Redakcja

Ankieta: Odczytać na nowo

Każde tłumaczenie jest interpretacją, nowym odczytaniem wybranego utworu. Po raz kolejny przekłada się zazwyczaj dzieła klasyczne. Tłumacze i tłumaczki mierzą się z przekładami utworów znanych, które często zdążyły osadzić się w języku.
Anna Marchewka

Zróbmy sobie dom

Opowiadając o trzech samotnych kobietach związanych nienawiścią, żalem i pragnieniem bliskości, Monika Kompaníková łamie poważne tabu: miłość macierzyńska nie zawsze spada z nieba, trzeba się jej nauczyć, a to nie zawsze możliwe.
Ilona Klimek

Przedostać się do życia

„Różnice nie powinny istnieć. Wszyscy powinni się kochać. Jeśli nie, ona pęknie na pół” – taka myśl pojawia się w głowie dorastającej dziewczynki, bohaterki niezwykle szczerej i poruszającej Wróżby Agnety Pleijel.
Monika Gałka

Ciałowicz wreszcie odkryty

Album Zwiedzajcie Piastowski Wrocław, będący wynikiem szczęśliwego zbiegu okoliczności – odkrycia podczas rozmowy na jednym z portali społecznościowych, uzupełnia wiedzę zarówno na temat wrocławskiej, jak i polskiej sceny projektowej.
Martyna Słowik

Saudyjskie Las Vegas

„Nigdy nie miałem najmniejszych wątpliwości, że jeśli mam w życiu coś osiągnąć, muszę zawsze spoglądać w kierunku Mekki” – napisał w opatrzonym znamiennym tytułem Mekka jak magnes wstępie do książki jej autor, islamski intelektualista, krytyk współczesnej myśli muzułmańskiej.
Mateusz Burzyk

Jednoznaczość a głębia

Temat książki najlepiej oddają słowa Bogumiła Lufta: wybitni rumuńscy intelektualiści chcą rozprawić się z komunizmem.
Janusz Poniewierski

Biblia: instrukcja obsługi

Książka Romana Zająca to swoista „skrzynka z narzędziami”, w jakie powinniśmy się zaopatrzyć, nim rozpoczniemy niełatwą wędrówkę w głąb Pisma Świętego.
Ewa Drygalska

Nowe widzenie

Jak zobaczyć świat Nicholasa Mirzoeffa w przystępny sposób rekonstruuje współczesny stan badań nad kulturą wizualną, jednocześnie otwierając przed czytelnikami kolejne pola do samodzielnych rozważań.
Jacek Błach

#KlasizmTrzymaSięMocno

Piętnastoletnia Julia wychowuje się na tzw. dobrym osiedlu, Oliwia na tzw. złym, mimo to zaprzyjaźniają się.
Krzysztof Wołodźko

Przeciwnik i oskarżyciel

Rozliczne nurty muzyki metalowej od lat przyciągają zainteresowanie miłośników chrześcijańskich krucjat kulturowych, specjalistów od puszczanych od tyłu ścieżek dźwiękowych (tak się tropi „satanistyczny przekaz”), kieszonkowych inkwizytorów często podskórnie zafascynowanych zgłębianym okultystycznym lub podejrzewanym o ezoteryzm materiałem, katolickich wydawców i księgarzy, którzy niezgorzej zarabiają na amatorskiej literaturze krytykującej black metal i magię.
Katarzyna Pawlicka

Pod podszewką wojennego piekła

Herr jest świadomy toksycznego napięcia między potrzebą pisania prawdy a niemocą jej odnalezienia.
Zbigniew Rokita

Najmilszy z oligarchów

Zbigniew Parafianowicz i Michał Potocki podjęli się niebywale trudnego zadania: postanowili napisać biografię Petra Poroszenki i Ukrainy czasów jego prezydentury. To operacja na żywym organizmie: Poroszenko jest prezydentem targanej wojną i kryzysami Ukrainy, każdy dzień rzuca na jego postać i rządy nowe światło.
Marcin Cielecki

Niepojęty świat obozów zagłady

W zbiorowej pamięci obóz w Auschwitz i Holokaust stały się jednym. Obozy koncentracyjne to jednak nie tylko eksterminacja Żydów, Polaków, Rosjan, Cyganów. „Ów system zawsze krył w sobie coś więcej” – pisze w Historii nazistowskich obozów koncentracyjnych Nikolaus Wachsmann i jest to jedno z najbardziej frapujących zdań w książce.
 
 

Zapisz się do newslettera!

Otrzymasz 35% kod rabatowy na dowolny numer miesięcznika oraz informacje o promocjach, wydarzeniach i spotkaniach autorskich

email marketing zapewnia MailPlanner

Newsletter