Subskrybuj

Emancypacja bez korzeni

Społeczeństwo na Bliskim Wschodzie było i w dużej mierze wciąż jest zbudowane na idei wspólnoty, a nie jednostki. Europejski indywidualizm, przez jednych postrzegany jako smakowity, choć nie całkiem osiągalny owoc, dla innych jest jednym z najbardziej podejrzanych i godnych pogardy wynalazków, świadczących o egoizmie i zepsuciu Zachodu.

Sytuacji kobiet w Turcji przyglądam się od lat z różnych perspektyw: jako badacz regionu, ale także jako mama w połowie kurdyjskiego chłopca, którego rokrocznie staram się przywozić na wakacje do jego drugiej rodziny. Wreszcie jako osoba, która poprzez tatarskie pochodzenie czuje się związana z muzułmańskim uniwersum kulturowym. Te różne punkty widzenia stopniowo zdystansowały mnie od zachodniego, powtarzanego jak mantra, zawodzenia na temat trudnej sytuacji kobiet w Turcji i na Bliskim Wschodzie, za którym nie stoją zazwyczaj żadne próby zrozumienia tego problemu.
Przyznam jednak, że i sama byłam kiedyś przerażoną damą z Zachodu, która po etapie pierwszej fascynacji orientalnym światem uciekła gdzie pieprz rośnie, nie potrafiąc stać się częścią rzeczywistości tak bardzo odmiennej od naszego, dobrze już odchowanego, indywidualizmu. Przywiązanie i sympatia do ludzi, zachwyt wywołany odkrywaniem nieznanego lądu kurdyjskiej kultury każą mi jednak wciąż tam wracać i szukać odpowiedzi na coraz to nowe pytania. Sytuacja kobiet jest bowiem elementem skomplikowanej układanki i w żadnym razie nie da się zrozumieć jako część wyrwana z całości. Problemy takie jak zabójstwa honorowe, mimo, że w pełni godne potępienia, nie są dowodem – jak można by wnioskować z wielu irracjonalnych doniesień prasowych – nieuleczalnego barbarzyństwa mieszkańców, ich religii czy kultury, ale symptomem poważnej choroby, którą w uproszczeniu można by nazwać pogubieniem w świecie wartości. Przestrzeń ta stanowi dziś dziwną i dla wielu tubylców niezrozumiałą mieszankę własnych tradycji i zachodnich pojęć.

Emancypacja nakazanaNiezależnie od nazwy – Anatolia, Imperium Osmańskie, Turcja czy Kurdystan – były od wieków obszarami, gdzie krzyżowały się wpływy różnych kultur. Jednakże to upadek wielkiego imperium i bolesna świadomość, że cywilizacja muzułmańska nie przetrwała próby…

Zyskaj nielimitowany dostęp do wszystkich artykułów, e-wydań i archiwum

  • Pełny dostęp do wszystkich artykułów
  • Każdy nowy numer od razu w e-wydaniu
  • Archiwum numerów zawsze pod ręką

Artykuł pojawił się w numerze: Mit przeludnienia