Subskrybuj
Maciej Podyma, prezes fundacji Łąka, fot. archiwum prywatne
dziennikarka i publicystka. W latach 1996–2008 była redaktorką „Tygodnika Powszechnego”. Laureatka nagrody dziennikarskiej Grand Press w kategorii wywiad (2007). Wydała m.in. Co zdążysz zrobić, to zostanie. Portret Jerzego Turowicza (Znak 2012) oraz Ludzie Znaku (2015)....

Chwast budzi opór

Równo przystrzyżony trawnik w kolorze intensywnej zieleni nie jest niczym złym. Ale czy cały kraj musi nim być?

Mieszkaniec Ziemi, jak obliczyli fachowcy pracujący dla ONZ, potrzebuje rocznie 1700 m³ wody i taki jej zasób państwo powinno zagwarantować każdemu obywatelowi. Poniżej tej granicy rozpoczyna się strefa zagrożenia niedoborem wody. W Polsce według raportu GUS-u z września 2021 r. „wielkość odnawialnych zasobów wody słodkiej przypadająca na jednego mieszkańca” nie przekracza nawet 1600 m³. Daje nam to 24. miejsce wśród 27 państw Unii Europejskiej i stawia w szeregu państw zagrożonych „stresem wodnym”.

Jak poradzić sobie ze strachem przed suchym kranem? Można np. obejrzeć zdjęcia powodzi z lipca 1997 r. W tym roku mija ćwierć wieku od momentu, kiedy Odra i Nysa zalały Kotlinę Kłodzką, potem Opolszczyznę i Dolny Śląsk, a kilkumetrowa fala wody wlewała się na pierwsze piętra przedwojennych kamienic. Fotografie sprzed 12 lat, dokumentujące powódź z deszczowego maja 2010 r. z czubkami domów na Sandomierszczyźnie wystającymi ponad poziom wiślanej fali albo zdjęcia osuwisk z Lanckorony, też mogą obudzić złudne przekonanie, że po latach suchych nadejdą znowu mokre i problem wody rozwiąże się sam. Jeśli jednak odłożyć na bok złudzenia i wyciągnąć wnioski z faktu, że w 97% polskie zasoby wodne powstają za sprawą opadów, wyraźnie widać, co jest do zrobienia .

Suma opadów jest mniej więcej stała każdego roku, ale z powodu zmian klimatu nierównomierna. Tygodnie bez kropli deszczu sąsiadują więc z czasem nawałnic, kiedy spieczona ziemia nie ma szans ich wchłonąć i zmagazynować w wodach powierzchniowych. Tych, z których w Polsce korzysta się w pierwszej kolejności, bo pokrywają 80% potrzeb w gospodarce narodowej. Woda, która nie zostanie zatrzymana pod powierzchnią ziemi ani w wodach głębinowych, spływa rzekami do słonych wód Bałtyku. Chyba że zatrzymają ją bagna i mokradła, o ile przestaną być osuszane. Woda pozostanie też w nieuregulowanych korytach rzek, rozlewiskach i przydomowych stawach. Przeniknie przeschnięte warstwy ziemi, jeśli zamiast ciasno przylegających betonowych kostek zostanie położona ażurowa nawierzchnia. Wreszcie…

Zyskaj nielimitowany dostęp do wszystkich artykułów, e-wydań i archiwum

  • Pełny dostęp do wszystkich artykułów
  • Każdy nowy numer od razu w e-wydaniu
  • Archiwum numerów zawsze pod ręką

Artykuł pojawił się w numerze: Mądrość ciała