Universitas – ogół, powszechność, wszechświat. Słowo w języku łacińskim nieposiadające swego polskiego odnośnika, który by w pełni oddawał jego ogólność. Universitas oznaczała zarówno wszechogarniającą wspólnotę, z której wyrastała (świat chrześcijański), jak i cele, jakie sobie owa wspólnota stawiała (rozpoznanie obecności Najwyższego we wszechświecie). Universitas to brak wykluczeń. Obejmowanie swoim zasięgiem każdej i każdego. Oznacza równość w ramach wspólnoty i szacunek wzajemny. Wspólnota owa gromadzi się, by poznawać universitas, czyli cały wszechświat.

Humanitas – ludzkość, człowieczeństwo, ale też w innym znaczeniu szlachetne wychowanie, wykształcenie, dobry smak. Humanitas jest więc samą wspólnotą ludzką, ale też ogółem cech, jakimi ludzkość winna się odznaczać, a już na pewno winna się kierować. Są to cechy wypływające z empatii: łagodność, przyjaźń, zrozumienie, jak również z szacunku i racjonalności.

Universitas et humanitas – określenie zakresu i metody badań. Oznaczają też perspektywę, z której badania są prowadzone, oraz wyznaczają cele. Na gruncie polskim najtrafniej opisywała to preambuła Ustawy o szkołach akademickich z lipca 1920 r., która głosiła: „Najwyższe uczelnie, poświęcone pielęgnowaniu i szerzeniu wiedzy, noszą w Państwie Polskiem w ogólności nazwę szkół akademickich, a w szczególności wszechnic, czyli uniwersytetów, szkół głównych, politechnik i akademji. Zadaniem ich jest służyć nauce i ojczyźnie. W tym celu mają one szukać i dochodzić prawdy we wszystkich gałęziach wiedzy ludzkiej oraz przewodniczyć na drodze poznawania tej prawdy przez młodzież akademicką, a przez nią rozpowszechniać ją wśród całego narodu polskiego w imię zasad, przyświecających moralnemu i umysłowemu doskonaleniu się rodzaju ludzkiego”. Universitas i humanitas są kamieniami węgielnymi Akademii od czasu założenia w Bolonii pierwszego uniwersytetu blisko tysiąc lat temu. A przynajmniej były nimi do końca XX w.…

Państwo (pisane dużą literą)– pomimo rewolucji francuskiej i przemian politycznych XIX w. zarówno Państwo, jak i Nacja narodziły się dopiero w wieku następnym, gdy Wielka Wojna obaliła „nadgniłe trony spurpurowiałe we…