Subskrybuj
Dr filozofii, adiunkt na Uniwersytecie Pedagogicznym w Krakowie. Laureat Nagrody Tischnera za książkę Religia i sekularyzm. Współczesny spór o sekularyzację (2017).

Społeczeństwo obywatelskie jest drogą Kościoła

Wiek XX postawił przed polskim Kościołem liczne wyzwania: obronę religii przed totalitaryzmami, walkę o godność i wolność każdego człowieka. XXI stulecie przesuwa gwałtownie dziejowe akcenty. Dziś przed polskim Kościołem stoi pilne zadanie zbudowania demokratycznego społeczeństwa obywatelskiego.

Już przeszło 200 lat Kościół katolicki zmaga się z ideą demokracji. Dzieje relacji tych dwóch pojęć: katolicyzmu i demokracji, są niezwykle burzliwe i posłużyć by mogły za kanwę doskonałej powieści romantyczno-kryminalnej. Dostrzegamy wielki tragizm tych dwojga, którzy choć skrycie kochają się namiętnie, zejść się na trwałe – czy to za sprawą zewnętrznych okoliczności historycznych, czy za sprawą ułomności własnego charakteru – nie mogą, a kilkakrotnie próbowali już nawzajem wbić sobie w plecy sztylet. Gdy mówimy: „Kościół i demokracja”, przychodzi nam na ogół do głowy problem sekularyzacji, rozdziału państwa i Kościoła, lekcji religii w szkole, krzyża wiszącego nad sejmową mównicą. Dyskusja nad powyższymi zagadnieniami to debata ponad wszelką miarę pasjonująca i ważna. Czy nie jest jednak tak, że my, katolicy, powinniśmy najpierw zadać sobie pytanie: Czym jest demokracja wewnątrz samego Kościoła? Czym, albo czy w ogóle, być powinna? Być może odpowiedzi na tak zadane pytania pozwolą katolikom zająć odpowiednie stanowisko w szerszym sporze o demokrację w państwie i demokrację na świecie.

Parafialna kampania wyborczaPytanie o potencjalną demokrację we wspólnocie Kościoła odsyła nas na ogół do problemu hierarchii, kolegialności biskupów, organizacji konklawe, prerogatyw papieża. To mylny trop. Strukturę Kościoła odnajdziemy w pełni dopiero na dole hierarchicznej drabiny. „Dzieje się” on najintensywniej na poziomie najmniejszych wspólnot i rodzin. Aby go zrozumieć i przeżyć, trzeba zacząć od swojej parafii. Kto tego nie zrobi, otrzyma fałszywy obraz Kościoła jako instytucji władzy. To właśnie w klasztornej wspólnocie i w lokalnej parafii hasło braterstwa czy eucharystycznej…

Zyskaj nielimitowany dostęp do wszystkich artykułów, e-wydań i archiwum

  • Pełny dostęp do wszystkich artykułów
  • Każdy nowy numer od razu w e-wydaniu
  • Archiwum numerów zawsze pod ręką

Artykuł pojawił się w numerze: Wszyscy jesteśmy chłopami