70 lat tradycji. Inspirujemy Prowokujemy Dyskutujemy

Bitwa o pamięć

Ruda, córka Cwiego, to pierwsza osoba pochodzenia żydowskiego pochowana w 1743 r. na praskim cmentarzu, o której wzmianka zachowała się do naszych czasów.

Decyzja autora, Adama Dylewskiego, aby umieścić jej imię w tytule swojej książki, to niemal symboliczne postawienie pomnika anonimowej kobiecie. I jeden z pierwszych kroków w walce z zapomnieniem o wielowiekowym, łączącym różne tradycje żydowskie świecie prawobrzeżnej Pragi.

Dylewski odmalowuje zbiorowość praskich Żydów w taki sposób, jakby sam uczestniczył   w opisywanych wydarzeniach, świętach czy rytuałach związanych z pracą lub praktykami religijnymi. Narrację cechuje tu wielowymiarowość i ostatecznie to czytający (re)konstruuje opowieść, niejednokrotnie utkaną ze strzępów: suchych danych archiwalnych, doniesień prasowych oraz licznych fotografii i ilustracji.

Cennym uzupełnieniem historii Żydów od ich pojawienia się na Pradze aż do czasów Zagłady i późniejszego znikania, szczególnie w czasach PRL, jest ostatni rozdział zatytułowany Spuścizna. Można potraktować go nawet jako rodzaj przewodnika po ulicach Pragi z motywem przewodnim – podążaniem zacieranymi przez czas, historię i deweloperów śladami żydowskiej obecności na prawym brzegu Wisły.

W końcowych podziękowaniach autor zastrzega, że książka „nie ma charakteru naukowego, stanowi tylko sumę żydowskich tropów, odkrytych podczas dociekań nad przeszłością Pragi (…) za wszystkie omyłki i uproszczenia ponoszę wyłączną odpowiedzialność”. Pozostaje tylko życzyć sobie więcej takich publikacji, rzetelnością zawstydzających niejedną pracę stricte naukową.

_

Adam Dylewski

Ruda, córka Cwiego. Historia Żydów na warszawskiej Pradze

Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2018, s. 432


 
 

Zapisz się
do newslettera
a otrzymasz:

● 35% rabatu na dowolny numer miesięcznika
● informacja o promocjach, wydarzenich i spotkaniach autorskich

email marketing zapewnia MailPlanner

Newsletter