|
ZDARZENIA – KSIĄŻKI – LUDZIE
W poszukiwaniu Jezusa
historycznego (fragment)
KS. MAREK SKIERKOWSKI
Geza Vermes
Twarze Jezusa,
tłum. Jarosław Kołak,
Wydawnictwo Homini, Kraków 2008
Od pewnego czasu w kręgach naukowych
przybrało na sile niezwykłe zainteresowanie
żydowskością Jezusa z Nazaretu. Znalazło
ono kulminację w tzw. nurcie trzeciego
poszukiwania Jezusa historycznego
(Third Quest). Swymi korzeniami sięga
on epoki oświecenia, kiedy starano się zrekonstruować
obraz Jezusa historycznego
niezależnie od wiary Kościoła („pierwsze
poszukiwanie”), a jednocześnie stanowi
reakcję na „drugie poszukiwanie”, w którym
koncentracja na wykazywaniu związku
między Jezusem i rodzącym się chrześcijaństwem
prowadziła rzekomo do wyrywania
Założyciela chrześcijaństwa z Jego
żydowskiego środowiska. Geza Vermes
(ur. w 1924 roku na Węgrzech) zajmuje
w tym gronie uczonych miejsce szczególne.
Najpierw dlatego, że otrzymał katolicką
formację i wkrótce po II wojnie światowej
przyjął święcenia kapłańskie. Z biegiem
czasu odkrył jednak swoje żydowskie
korzenie i – w 1957 roku – porzucił katolicyzm
na rzecz judaizmu. Vermes studiował
między innymi w Louvain, gdzie uzyskał
doktorat z teologii na podstawie dysertacji
dotyczącej zwojów znad Morza Martwego.
Natomiast po roku 1957 prowadził wykłady
z judaizmu na uniwersytetach w Newcastle
i Oxfordzie. Zasłynął przede wszystkim
jako znawca pism qumrańskich, wydając
je w języku angielskim.
Książka Twarze Jezusa (w oryginalnej
wersji angielskiej The Changing Faces of Jesus;
2000) stanowi – jak stwierdza sam autor
– dopełnienie trylogii o Jezusie historycznym:
Jesus the Jew (1973; wydanie polskie:
Jezus Żyd. Ewangelia w oczach historyka,
2003), Jesus and the World of Judaism (1983)
i The Religion of Jesus the Jew (1993).
Moje podejście do studiów nad Jezusem – wyjaśnia
uczony – cechuje konkretny punkt widzenia:
wyobrażam sobie Nowy Testament nie
jako niezależną i autonomiczną kompozycję literacką
stojącą poza światem żydowskim, lecz
spoglądam nań przez pryzmat ówczesnej cywilizacji
judaistycznej, która stanowi równocześnie
kontekst pierwotnego Kościoła chrześcijańskiego
(s. 10).
Geza Vermes twierdzi, że teologowie
chrześcijańscy traktowali przez długie
wieki literaturę żydowską jedynie jako
„służącą” w odniesieniu do Ewangelii jako
„pani”. „Postępowanie, jakie proponuję
– powiada – jest o wiele bardziej demokratyczne.
Obu stronnictwom został przyznany
głos, i to głos równy” (s. 11). Mając
świadomość, że aramejskie orędzie Jezusa
zostało przeszczepione na grunt hellenistyczny,
autor pragnie odnaleźć „drogę
powrotną do żydowskiego Jezusa”.
Więcej na łamach marcowego „Znaku”
Share
Zamów numer
Ks. MAREK SKIERKOWSKI, teolog
fundamentalny,
dr hab., prof.
UKSW, autor
książki Jezus
historii i wiary.
W następnym numerze:
POLSKA, ROSJA – CZAS POJEDNANIA?
POCZĄTEK STRONY |
